Voor op je feministische leeslijst

feministische leeslijst

In de Boekenweekspecial van De Groene las ik het essay ‘De moeder de schrijver,’ van Marja Pruis. Dit essay schreef ze speciaal voor literair festival Tilt. Zoals wel vaker in het werk van Marja Pruis wordt ‘De tweede sekse’ van Simone de Beauvoir aangehaald. In de speciale Boekenweekaflevering van VPRO Boeken zegt Marja zoiets als ‘Simone de Beauvoir is altijd met me mee gewandeld, door de jaren heen.’ Enigszins beschaamd moet ik toegeven dat ik nog nooit iets van Simone de Beauvoir heb gelezen. Wat voor feminist ben ik joh? Ik heb uit schrik De tweede sekse meteen uit de bibliotheek opgehaald. Hopelijk is Marja trots op me. Ik dacht, ik begin met een light-read. Voor wie het boek niet kent en nu niet kan inschatten of ik een grapje maak of niet: ik maak absoluut een grapje. De tweede sekse is, zoals mijn vriendin Lydie zo mooi zei, ‘het moederschip’.

Even terug naar het essay. ‘Je wordt niet als vrouw geboren, je wordt tot vrouw gemaakt,’ moet wel de beroemdste uitspraak van Simone de Beauvoir zijn. Wat deze uitspraak precies te betekenen heeft moet ik nog uitzoeken, omdat ik het moederschip nog moet lezen. Maar wat wel meteen tot mijn verbeelding spreekt, is hoe Pruis hierop reageert. Ze schrijft: ‘De betekenis van vrouw-zijn is niet in lood gegoten. Onder veranderende omstandigheden kun je haar ook niet-worden, de voorgeschreven rol afschudden en ‘jezelf’ worden, al is dat natuurlijk ook weer zo wat.’ Voor mij klinkt dit als een routemap met allerlei mogelijke afslagen, niks staat vast. Je kunt er zelfs voor kiezen om geen vrouw te worden. Dat mag kennelijk gewoon.

Ik heb nog een hoop afslagen te nemen. Daarvoor moet (wil) ik onder andere nog een hoop boeken lezen. Wie me volgt op Twitter en Instagram weet dat ik sowieso al veel las en misschien is het je opgevallen dat ik de laatste tijd vrij heavy on the feministische literatuur ben. Ik lees een hoop non-fictie, veel essays vooral. Vandaag zal ik in het kort drie bundels bespreken, en dan heb ik als bonus ook nog twee tips voor literaire events voor je. Noem me Leesmoeder des Vaderlands, baby.

Drie bundels

Wolf – samengesteld door Maartje Laterveer.

De ondertitel van deze bundel is ‘Dertien essays over de vrouw.’ Ik hoor Maaike Meijer (hoogleraar en literatuurwetenschapper) al in opstand komen. In die VPRO Boeken aflevering die ik gisteren terugkeek, stak ze een prachtig betoog af over wat voor waanzin het is om mensen te categoriseren als ‘de man’ en ‘de vrouw.’ Zoiets bestaat niet. Wat mij betreft had de ondertitel van deze bundel dus ook beter ‘Dertien essays over vrouwen’ kunnen zijn. Goed, dit doet verder geen afbreuk aan de bundel, want die zou ik je nog steeds heel erg willen aanraden. De essays, geschreven door  Nederlandse en Vlaamse auteurs  en journalisten, (zoals Basje Boer, Anaïs Van Ertvelde, Nelleke Noordervliet, Herien Wensink en Naema Tahir,) zijn stuk voor stuk interessant. De verhalen die mij het meeste aanspraken waren ‘Feminisme en groepsculturen’ van Tahir en ‘Vrouwen uit de kunst’ van Brem.

Feministen dragen geen roze (en andere leugens) – samengeteld door Scarlett Curtis.

Deze bundel belichaamt wat ik ‘happyhappyjoyjoy feminisme‘ noem. In zo’n driehonderd pagina’s (schrik niet hoor, veel pagina’s zijn gevuld met quotes in lettergrootte 42) wordt uitgelegd: dit is feminisme, dit is waar ‘we’ voor staan, en, bovenal: we zijn geen boze vrouwen, we zijn hartstikke leuk, feminisme is hip and happening en we mogen gewoon een roze jurk aan als we dat willen. De bronnenlijst is kort, zeg maar zo kort dat eigenlijk alleen Bridget Jones (de film of het boek, dat weet ik even niet,) erop staat. Tja, eh, ik zou zeggen: kan. Maar hoeft niet. Ik zou deze bundel denk ik alleen aanraden aan mensen die alleen een basiskennis van het feminisme hebben. Het lijkt me best een geschikt boek voor middelbare scholieren van een jaar of 14, die hun eerste activistische stappen zetten. Young adult feminisme, zo zou ik het willen noemen.

De nieuwe feministische leeslijst – samengesteld door Marja Pruis.

Komen we toch weer bij Marja terug hè? Ik denk dat ik een beetje een literaire crush op haar heb. (Maak je geen zorgen Marja, die dingen gaan ook altijd weer over.) Op de achterkant van de bundel las ik ‘Verplichte leeskost voor een nieuwe generatie feministische lezers’ en ik dacht: dit ben ik. Ik heb dit boek nodig. In deze bundel helpen bekende Nederlandse auteurs je op weg in de wereld van de feministische literatuur. In een samenwerking tussen uitgeverij Das Mag en De Groene is er een lijst samengesteld met klassiekers die iedere feminist gelezen zou moeten hebben. Dat gaat van Virginia Woolf naar Sylvia Plath en van Maggie Nelson naar Audre Lorde. In essayvorm vertelt een moderne auteur (zoals bijvoorbeeld Bregje Hofstede, Nina Weijers, Clarice Gargard en Marja herself,) waarom je deze klassieker zou moeten lezen. Dat is eigenlijk een heel eenvoudig format en dat is precies wat deze bundel zo sterk maakt. Of je jezelf nou al een doorgewinterd feminist noemt of niet, deze bundel is voor iedereen boeiend en leerzaam. Een kleine waarschuwing: het heeft mijn verlanglijst met boeken wel ernstig langer gemaakt dan hij al was. Daar moet je op voorbereid zijn – je bent voorlopig nog niet klaar.

Twee literaire events

Tilt festival 

53084623_2157109214343890_189132179119276032_o

Aankomende zaterdag, 30 maart, mogen we naar Tilburg. Ga je mee? In theater De Nieuw Vorst kunnen we, ter afsluiting van de Boekenweek, gaan luisteren en kijken naar onder andere Connie Palmen, Basje Boer, Mensje van Keulen, Aynouk Tan en Marja Pruis. (daar is ze weer! en ze zal het essay uit de Groene, waar ik het in mijn inleiding over had, ten gehore brengen) Het belooft een avond te worden waarin er hokjes worden doorbroken (wat nou ‘moeder de vrouw’?) met onder andere voordrachten en mini-colleges van in totaal 50 auteurs. Indrukwekkend! Kaartjes (20 euro) kopen kan hier: klik. Ik hoop jullie daar tegen te komen zaterdag!

BorderKitchen met Kristen Roupenian

IMG_8792

Een bundel die een beetje buiten de boot valt in het rijtje in deze blogpost, omdat het om fictie gaat: Je weet dat je dit wil, van Kristen Roupenian. Wie denkt ‘die naam laat wel een belletje rinkelen, maar ik weet niet waarvan': Roupenian schreef het beroemde verhaal Catperson, dat werd gepubliceerd door The New Yorker en compleet viral ging, zo’n anderhalf jaar geleden. Je weet dat je dit wil is een bundel vol met verhalen over daten, consent, romantiek en seks – heel interessant en heel tof geschreven.

Op maandagavond 1 april komt Kristen Roupenian naar Den Haag, waar dan in de bibliotheek een editie van BorderKitchen plaatsvindt. Het idee is: Kristen wordt geïnterviewd door Persis Bekkering en na afloop van het interview is er ruimte voor het signeren van haar boek. Het wordt heel cool, en ik kan het weten, want ik werk sinds kort bij BorderKitchen :) Komen jullie ook? Kaartjes kosten €7,50 en kun je hier (klik!) kopen.  Tot dan!

Eén vraag

Wat ik dan nu toch een beetje discutabel vind, is dat feministische boeken zo vaak een roze cover moeten hebben. Zouden uitgevers bang zijn dat vrouwen (ongetwijfeld hun grootste target,) in de boekhandel anders niet herkennen dat ‘dit hun kastje’ is? Wat vinden wij daarvan?

 

Deel deze post op:

Geschreven door: Merel

18 gedachten over “Voor op je feministische leeslijst

  1. Weer wat geleerd vandaag, ik word altijd blij van jouw boekentips! Ook dat ‘de vrouw’ niet bestaat sluit ik me helemaal bij aan, we geven allemaal op onze eigen manier invulling en elke manier is waardevol. Wat betreft dat roze: misschien is het een bewuste strategie om deze kleur een nieuwe lading te geven: van meisjesachtig en schattig naar stoer en een manifest voor het feminisme? wie weet betekent roze over 50 jaar weer wat heel anders :)

  2. Hoi Merel!

    Wederom een erg mooi lijstje! Persoonlijk stoor ik me ook mateloos aan het feit dat feministische boeken inderdaad vaak een roze cover hebben, compleet onnodig en generaliserend, lijkt me. Zelf heb ik net ‘Girl Meets Boy’ van Ali Smith uitgelezen, echt een schitterend boek. De manier waarop Smith op een natuurlijke, transparante en subtiele wijze met het concept van gender omgaat vind ik fascinerend. De eerste zin luidt: “Let me tell you about when I was a girl, our grandfather says.” Nou, toen kon ik niet meer stoppen met lezen. Het boek is helaas nog niet in het Nederlands vertaald, maar doordat het een vrij kort en duidelijk verhaal is (160 pagina’s), is het naar mening wel goed te lezen in het Engels. :)

  3. Dat laatste boek lijkt me interessant maar ik vrees voor hetzelfde probleem… namelijk dat mijn leeslijst er alleen maar langer op gaat worden. Maar ik hou zo van klassiekers. Twijfel twijfel :) Bedankt voor de tips!

  4. Jammer dat je blog zo veranderd is, Merel! De naam van je blog dekt wat mij betreft echt de lading niet meer. Ik weet dat ik vrij ben om te ‘gaan’ als lezer, maar wil toch mijn mening geven. Ik lees je blog al jaren nl. Ik mis de groene onderwerpen.

    1. Eigenlijk zeg je nu ‘jammer dat je zo veranderd bent, Merel’ want mijn blog is exemplarisch. Maar, dankjewel hoor, voor het geven van je mening. Dat mag. Ik vrees alleen dat het niet meer zal veranderen :)

      1. Zou het voor jezelf niet fijn zijn om een nieuwe naam te geven aan je website die meer past bij wie je bent geworden als persoon? Ikzelf vond de artikelen van “oude” Merel heel leuk en interessant maar die van “nieuwe” Merel nog steeds! Alleen schrijf je nu (ook) over andere onderwerpen dan groene en duurzaamheid of vegan gerelateerde onderwerpen.

    1. Het gaat er niet om dat ik niet van roze houd he ;) Dat is mijn punt niet. Het gaat om het clichématige en daar zet ik wat vraagtekens bij.

Laat een reactie achter bij Ginger Reactie annuleren

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>